|
|
rIivaUkwr
fw. jsbIr isMG kMg, XUbw istI
jskrn kOr ; iensw& : mu`K bMD, bwrbrw krosY¤t,
pRkwSk : nYktr pbilSrj (2004)
AweI AYs bI AYn 0-9548412-0-4
nvMbr 1984 ivc srkwrI Sih auqy kIqy gey is`KW
dy nrsMGwr nUM 20 swl bIq jwx dy bwvjUd Bwrq srkwr pIVqW nUM jwxkwrI,
inAW Aqy muAwvzy dy h`k dyx qoN ienkwrI clI Aw rhI hY[ jskrn kOr vloN
ilKI geI ‘iensw& dI irport’ ijs dw mu`K bMD inaUXwrk tweImz dI swbkw
irportr bwrbrw krosY¤t ny iliKAw hY, imSrw kimSn dy Cy hzwr pMinAW dw
ivSlySx krdI hY[
 |
|
|
-dlbIr
isMGieMglYNf AmrIkw Aqy kYnyfw vgYrw
vrgy ‘AmIr’ dysæW iv`c jw vsy bhuq swry pMjwbI lyKkW ny Awpxy Awpxy cuxy
hoey prvws dy dysæW iv`c rotI rojæI kmwaux leI j`Pr jwlidAw vI swihq dw
swDnw jwrI r`KI hoeI hY[
 |
isrlyK: idl
vwlI PtVI |
pRkwSk:
kwienwq pRkwSn cMfIgVH |
lyKk:
govrDn g`bI |
pVcol:
gurdyv cOhwn |
|
AlVH ipAwr dI gTVI bnwm idl vwlI PtVI arP govrDn g`bIkivqw dy Sbd idl ivcoN AwauNdy hn[ jW ijhVy Sbd idl ivcoN pYdw
huMdy hn, auh kivqw bx jWdy hn[ govrDn g`bI ny qW AwpxI pusqk dw Kud nW hI idl vwlI PtVI
rK idqw hY[ g`bI jo kuJ socdw hY auh ausdw msOdw bx jWdw hY[ s`goN auh qW hr nKS, hr lmhw,
hr Aks Awpxy idl ivc auqwr vI irhw hY[ ies qrHW ieh kivqwvW idl qoN idl vl sPr krdIAW hn,
ies leI ieh kivqwvW dohrw sPr krdIAW hn, do jUnW hMFwaudIAW hn, do qYhIAW hn[...  |
isrlyK: ieiqhws 'c is`K |
pRkwSk:
isMG bRdrz,AMimRqsr |
lyKk:
fw. sMgq isMG |
pVcol:
hrbIr isMG BMvr |
|
ikhw jWdw hY ik is`K
ieiqhws isrjdy hn, pr Apxw ieiqhws sMBwl nhIN skdy[ ieh gl bhuq h`d qk TIk hY[ ipCLIAW pMj
sdIAW dy ieiqhws dI gl dUr, swfy pws ipClI iek sdI dw shI ieiqhws vI mOjUd nhIN hY[ gurU
swihbwn dy smyN dw ieiqhws vI jnm swKIAW jW aunHW dy smkwlI muslmwn qy ihMdU
drbwrIAW/lyKkW vloN ilKy gey ieiqhws 'qy vDyyry AwDwirq hY[ mhwrwjw rxjIq isMG Aqy bwAd
ivc is`K irAwsqW ivc syvw krdy keI is`K ivdvwnW ny is`K ieiqhws dI rcnw kIqI, pr aunHW ivc
vI keI kmIAW pySIAW pweIAW geIAW[ AMgryzI rwj vyly kinMGm qy mYkwil& ny bVI hI Koj qy
imhnq nwl is`K ieiqhws iliKAw, jo Aj dy bhuqy ivdvwnW qy ieiqhwskwrW leI iek muK sroq
bixAw hoieAw hY[...  |
isrlyK: 'phwVW qoN pwr' |
pRkwSk:
nYSnl bu`k trst id`lI |
lyKk:
fw· hUµdrwj blvwxI |
pVcol:
mnmohn isµG dwaUN |
|
pµjwbI bwl-swihq dy Bµfwr ivc pµjwbI bwl-khwxIAW dy
iBµn-iBµn srUp pVHn imldy hn[ ienHW 'c lok-khwxIAW, im`Q-kQwvW, dµd-kQwvW,
pµc-qµqr nIqI kQwvW, ih`q-aupdyS kQwvW, ivdySI BwSwvW 'coN Anuvwidq khwxIAW, is`iKAw
ADwrq bwl-khwxIAW Awid AwpxI BUimkw inBwauNdIAW rhIAW hn[ ...  |
isrlyK: ikrwey dI ku`K |
pRkwSk:
AwrsI pbilSrz, id`lI |
lyKk:
krnYl isMG igAwnI |
pVcol:
hrmIq kiVAwlvI |
|
AmrIkw dy Sihr i&lwfYl&IAw invwsI krnYl isMG igAwnI horW
dw dUsrw rock khwxI sMgRih huxy huxy AwrsI pbilSrz id`lI v`loN Cp ky swihq jgq ivc pu`jw
hY[ ies ivc 14 khwxIAW hn[ khwxIAW dI mUl sur AwdrSk hY[lyKk swmwj ivc pRcilq AjokIAW rhu rIqW, Zlq kdrW kImqW, irSiqAW ivc Awey inGwr
Aqy BweIcwrk sWJ ivc AweI qRyV pRqI du`K pRgt krdw hY[ ies dy ault auh ipCly smyN AMdr
lokW v`loN DrmW, jwqW qoN au~pr au~T ky inBweIAW jWdIAW dosqIAW, BweIcwrk sWJW nUM
audryvyN nwl Xwd krdw hY[ ...  |
|
isrlyK: mhwrwjw j`sw isMG
rwmgVIAw - (ieiqhws dI pYV ivc rwmgVHIey is`K) |
pRkwSk: rwmgVHIAw
gurdvwrw kvYMtrI (ieMglYNf) |
sMpwdk:
s. hrijMdr isMG kMvl (ieMglYNf) |
|
|
1803 eIsvI
ivc rwmgVHIAw imsl dy mwlk mhwrwjw j`sw isMG rwmgVHIAw pRlok gmn kr gey [ so ies swl auhnW
dI 200 swlw pRlok gmn SqwbdI rwmgVHIAw smwj vloN Aws kIqI jWdI hY ik ivAwpk p`Dr qy mnweI
jwvygI Aqy Anyk Koj BrpUr pusqkW Aqy suvnIAr qy AKbwrW dy ivSyS AMk pRkwSq kIqy jwxgy jo
Biv`K ivc Awaux vwlIAW nslW dy rwh dsyrw bxngy [ ....... |
isrlyK: sRI dsm gRMQ swihb -
dsmyS-ikRq pRmwixkqw |
pRkwSk: AmrjIq isMG Kosw |
lyKk:
AmrjIq isMG Kosw |
pVcolkwr: hrijMdr isMG kMvl |
|
jd ky dsm gRMQ bwry tIkw itpxI zorW qy hY, s. AmrjIq isMG Kosw ny 'dsmyS-ikRq
pRmwixkqw' vrgI AwlISwn rcnW Cwp ky is`K pMQ nUM Awpxy gurUAW Aqy gRMQW prqI ivSvws nUM
folx qoN bcwieAw hY [ Awp jI ny AwpxI ivdvqw dw iezhwr qW ies dI lyKxI Aqy Koj ivc kIqw hI
hY pr ijs lgn Aqy Awqm ivSvws nwl ieh ikqwb ilKI geI hY aus bwry vwhvw qoN isvw koeI hor
lPz nwl iesdI pRohVqw nhIN kIqI jw skdI[ ---  |
isrlyK: 'KMBy' |
pRkwSk: mnpRIq pRkfÈn, idwlI, jlMDr |
lyKk:
blbIr kOr sMGyVf |
|
|
"KMBy" prvfsI lyiKkf blbIr kOr sMGyVf df nvF
khfxI-sMgRih hY jo Aus dy pihly khfxI sMgRih 'afpxy hI Ehly" (1992) qoN lgBg 19 sfl
bfad pRkfiÈq hoieaf hY. AuNj, ies qoN pihlF, Aus dy do nfvl 'hwk dI mMg" qy 'iewk
Éq nF swjxF dy" vI Cp cuwky hn. afpxy vwloN khy gey lyiKkf dy ÈbdF nfÜ sihmqI pRgt
kridaF ikhf jf skdf hY ik lyKk iksy anuBv nUM rcnf jF ikqfbI rUp dyx `c vkÌf pf skdf hY
prMqU lyKk dy aMdr isrjn-pRikRaf df kfrj inrMqr cldf rihMdf hY ----  |
isrlyK: "vsloN
aury" |
|
lyKk:
krnYl isMG isMG 'igAwnI' |
|
|
igAwnI krnYl isMG jI dIAW dIAW rcnwvW pRqI,
fwktr siqMdr isMG nUr, fwktr rGbIr isMG isrjnw, pRo. sohn isMG soz Aqy ipRMsIpl ky.AYl.
grg horW v`loN ilKy rIivaUz nUM kuJ ies qrW sMKyp ivc drswieAw jw skdw hY[ ipCly virHAW ivc ij`Qy Bwrq vsdy khwxIkwrW ny pMjwbI khwxI nUM
ivsiqRq kIqw hY, auQy ivdySW ivc ijMnHw khwxIkwrW ny ies dw dwierw ivSwl kIqw hY, krnYl
isMG igAwnI dw auhnW ivc crcw huMdw hY[ |
isrlyK: "iqRSMkU"
(khwxI sMgRih) |
|
lyKk:
myjr mWgt |
|
|
| pVcolkwr: blbIr
kOr sMGyVw |
khwxI jIvn dy XQwrQ dI punr pySkwrI hI qW krdI hY[ in`q pRqI
AsIN koeI nvIN khwxI Awpxy ipMifAW qy hMFwauNdy hW, XQwrQ nwL do cwr huMdy hW[ hr jIv
Awpxy AMdr AnykW hI khwxIAW smoeI bYTw huoMdw hY[ lyKk qW ausnUM A`KrW dI puSwk puAw ky
pwTkW dy swmHxy pyS krdw hY[ ausdy rMg-rUp-qwsIr nUM ibAwn krdw hY[ AwpxI klw nwL swfy
swmHxy, swfy smwj dI, swfy Awly-duAwly nwL bIq rhIAW GtnwvW dI, swfy Awpxy mnW AMdr vwpr
rhy iKAwlW dI qsvIr bxw ky swnUM hI pyS krdw hY[ auh rcnw dy isrjx smyN Awp vI aus pIVw
iv`coN guzr irhw huMdw hY ijs pIVw nUM ausdy pwqr ijauNdy hn, hMFwauNdy hn[ ieh vrqwrw
sihjBwvI nhIN huMdw[ ies leI krqw nUM AnykW tu`tW-B`jW iv`cIN guzrnw pYNdw hY[ mwnisk pIVw
dw kSt J`lxw pYNdw hY[  |
isrlyK: dsmyS bwxI drpx |
pRkwSk:
vY`livS pbilSrz, id`lI |
lyKk:
hrijMdr isMG kMvl |
|
|
| pVcolkwr: fw: cMnx isMG
cMn, XU: ky: |
dsm ipqw jI
ijQy dl-BMjn mhwn XoDy, vic`qR Aqy AdBuq Awqmvyqw, ismrn Aqy swDnw dy by-imswl rihbr,
Kwlsw-pMQ dy auqikRSt swjk Aqy Adu`qI dyS-Bgq sn au`Qy swihqk-isrjxw Aqy swihqkwrW dI
srpRsqI dy vI lwjvwb swihby-kmwl sn [ BwvyN dsmyS-bwxI jo dsm gRMQ ivc ivdmwn hY, Awpxy
krqw dy gurpurI vwsy qoN keI swl ipCoN, Awp jI dy inktvrqI, AinMn syvk Aqy au`c kotI dy
ivdvwn BweI mnI isMG (ShId) ny bVI Gwl nwl sMkilq kIqI sI prMqU dsm-gRMQ dI pRmwxIkqw
ipClIAW iqMn sdIAW qoN ivdvwnW dI dvMdwqimk crcw dw kyydr bxI irhw hY[ |
isrlyK: 'bwq pwvW bqolI
pwvW' |
pRkwSk:
sk`qr pMjwbI s`Q lWbVw |
lyKk:
pMjwbI s`Q lWbVw (jlMDr) |
pMny:
128 |
|
| pVcolkwr: drSn isMG AwSt pMjwbI
s`Q lWbVw (jlMDr) ipCly Arsy qoN cVHdy Aqy lihMdy pMjwb dy pMjwbI swihq, klw, siBAwcwr Aqy
BwSw dI pRgqI Aqy prspr sWJ pYdw krn dy AxQk Aqy inSkwm auprwilAW iv`c jutI hoeI hY[ dovW
pMjwbW dy hI nhIN, sgoN v`K v`K mulkW iv`c ijQy vI pMjwbI zubwn dy ihqYSI Awpxy rcnwqmk
kwrjW iv`c lIn hn, aunHW dy mwn-snmwn dI gOrvSIl prMprw vI iesy s`Q ny jIvMq r`iKAw
hoieAw hY[
s`Q v`loN cVHdy Aqy lihMdy pMjwb dI mW-bolI dy
iKdmqdwrW dIAW sWJIAW pusqkW dI pRkwSn lVI ADIn 'bwq pwvW bqolI pwvW' bwl khwxI sMgRih
pRkwiSq kIqw igAw hY ijs iv`c dovW pMjwbW dy lyKkW dIAW p`cI-p`cI bwl khwxIAW drj hn[
ienHW khwxIAW dI cox smyN bwlW dI mwniskqw, rucI Aqy suhj suAwd dIAW binAwdI loVW
AwDwr bxwieAw igAw hY[ hor >> |
isrlyK:
isrjxw dy snmuK |
pRkwSk:
rvI swihq pRkwSn, hwl bwzwr AMimRqsr |
lyKk:
blbIr isMG mukyrIAW |
|
|
| pVcolkwr: pRo. suKijMdr isMG brwV 'isrjxw dy snmuK' pRo. blbIr isMG mukyrIAW dI pMjwbI Awlocnw dy Kyqr iv`c pihlI
pYV hY[ ies pusqk iv`c Swml lyKW Awlocnwqmk lyKW dI ivDw dy AMqr-gq r`iKAw igAw hY[
A`j-k`lH iksy swihkwr jW swihqk ivDw pRqI kIqIAW geIAW ivAwiKAwqmk it`pxIAW AwlocnW
dw nW id`qw jWdw hY[ jdoN ik Awlocnw dw kwrj Kyqr iksy swihqk pwT dy AWriqk sMgTnkwrI lyKW
pCwx ky aus dy invykly swihq-Swsqr auswrn nwl juiVAw huMdw hY[ mukyrIAW vI
Swied ies pusqk iv`c Swml lyKW Awlocnwqmk lyK smJx iv`c tplw Kw igAw[ ienHW lyKW dw
sbMD Awlocnw nwloN pMjwbI ieiqhwskwrI dy kwrj Kyqr nwl vDyry jwpdw hY[ ikauNik hr lyK dw
pMjwbI swihq dy ieiqhwsk pRkrxW nwl joV aus dI vsqU-sm`grI dI ivAwiKAw kIqI geI hY[ hor >> |
isrlyK:
GuMmdy iPridAW |
pRkwSk:
AYc.ky. pRkwSn, id`lI[ |
lyKk:
hrBjn isMG huMdl |
pMny:
159 |
|
| pVcolkwr: ArivMdr iF`loN hrBjn
isMG huMdl, pMjwbI swihq iv`c iek Aijhw lyKk hY jo ipCly cwr dhwikAW qoN inrMqr srgrmI nwl
ilKdw Aw irhw hY[ aus dy ilKx dw mu`K Kyqr BwvyN kivqw hI irhw hY pr vwriqk Aqy Alocnw dy
Kyqr iv`c vI aus ny kwPI kMm kIqw hY[ pMjwbI, AMgryzI Aqy aurdU iv`c ilKx dy nwl aus ny
mwieAwkovskweI dIAW kivqwvW Aqy pwblo nyrUdw dIAW kivqwvW Aqy nwizm ihkmq dIAW kivqwvW dw
Anuvwd vI kIqw hY[ pYNqI dy krIb CpIAW pusqkW dy lyKk hrBjn isMG huMdl ny jo vI iliKAw auh
Tos iliKAw[ AwdrSvwdI icMqn dw sm`rQk hrBjn isMG huMdl ibnW iksy lwg-lpyt dy s`c
s`c, JUT JUT kihx dI sm`rQw r`Kdw hY[ ies g`l dw sbUq aus dI h`QlI pusqk ivcly ryKw
ic`qr Aqy mulwkwqW hn[ ...hor >> |
isrlyK:
sPl ivAwihq jIvn |
pRkwSk:
gurU qyg bhwdr nwm-ismrn PwaUNfySn muMbeI |
lyKk:
joigMdr isMG syTI |
pMny:
30 |
|
| pVcolkwr: blivMdr kOr joigMdr
isMG syTI dI auprokq pusqk gurbwxI dI loA dy sMdrB iv`c rcI geI hY[ pusqk iv`c Coty-Coty
pRMqU buhq BwvpUrq lyK hn jo sPl ivAwihq jIvn leI cwnx munwrw hn[ Ajoky jIvn iv`c mnu`K
bhuq kiTnweIAW dw swhmxw krnw pY irhw hY[ mnu`K Awpxy mn dI duibDw
dUr krn leI pYr-pYr 'qy AgvweI dI loV hY[ syTI jI dy pusqk ivcly lyK A`j dy mnu`K dI
rihnumweI krngy[ ...hor >> |
isrlyK:
"QoVHI Du`p QoVHI CW " |
pRkwSk:
rvI swihq pRkwSn, AMimRqsr |
lyKk:
gurSrn isMG nrUlw |
|
|
| pVcolkwr: poR.
PUlcMd mwnv gurSrn isMG nrUlw dw pihlw kwiv
sMgRih 'QoVHI Du`p QoVHI CW' jIvn dIAW KUbIAW, audwsIAW nwl juiVAw jIivAw hY[ A`j swfI
izMdgI rPqwr nwl bdl rhI hY, AMdroN vI bwhroN vI[ ies dIAW pRwpqIAW, ApRwpqIAW hMFwauNdy
AsIN srkdy hW, vDdy hW, isry cVHdy hW[ ipAwr, nPrq, sMGrS, soc, ArQ qy Drm qoN ielwvw vI
rwjnIqI, nYiqkqw-AnYiqkqw, bhuq kuJ izMdgI nwl juVky sw imldY, qy AsIN GoKdy,
pVqwldy, is`Kdy, Bu`ldy AgWh ho jWdy hW[ ...hor >> |
isrlyK:
"Aihsws " |
pRkwSk:
ivSv BwrqI pRkwSn, brnwlw |
lyKk:
(Anu: svrx isMG tihxw) |
|
|
| pVcolkwr: fw. gurcrn
isMG mohy ieh 'Aihsws' nW dI CotI ijhI
pusqk iv`c k`ul cOdW khwxIAW hn[ ieh swrIAW hI iek nOjvwn ny qrjmweIAW hn ijs dw nW svrx
isMG tihxw hY[ ieh khwxIAW vDyry krky BwrqI swihq dIAW srvoqm khwxIAW iv`c igxIAW jwx
vwlIAW cOdW khwxIAW hn ijhVIAW aus ny Swied pMjwbI swihq dI syvw ih`q qrjmw ky pMjwbI dy
swihqk Kzwny BrpUr krn dI cwh nwl Byt kIqIAW hox[ ienHW qoN iek g`l bhuq spSt ho
jWdI hY ik svrx isMG dI nzr bhuq GoKvIN hY ijhVI ik smuMdr iv`coN moqI l`B skx dy smr`Q
hY[ ies pusqk iv`c bwrW lyKkW dIAW khwxIAW Swml hn[ ...hor >> |
isrlyK:
ismrqIAW dI lwltYn |
pRkwSk:
pRqIk pblIkySnz |
lyKk:
AmrjIq kONky |
|
|
AmrjIq kONky dw nW nvIN pMjwbI kivqw dy auhnW pRmuK kvIAW ivcoN hY ijhVy pMjwbI-
kwiv ivc AwDuink cyqnw Aqy bRihmMfk mwnvI, AsiqqvI msilAW nUM AwpxI ivl`Kx kwiv SYylI
rwhIN sMcwr rhy hn[ BwvyN AwpxI pihlI pusqk 'inrvwx dI qlwS 'c' nwl hI ausny nvIN pMjwbI
kivqw ivc AwpxI pihcwx bxw leI sI - pr ausdy hr sMigRh ny pMjwbI kivqw ivc iek nvIN
auqyjnw Aqy hlcl pYdw kIqI hY[... hor >> |
|
|
| pMnw pwgl iek Aijhw AxgOilAw kvI hY jo
dyr qoN Awpxy jzibAW kwivmeI rUp dy ky kwgz dI ih`k 'qy aulIkdw Aw irhw hY[ huxy
huxy pRkwS ivc AwieAw 'sB qoN v`fw jwdU' aus dw Aijhw nv-pRkwiSq
kwiv sMgRih hY jo kvI Anuswr aus dy ADUry ipAwr dy AnuBv dI aupj hY[ ies ivc aus dIAW ku`l
36 nzmW Swml hn[... hor >> |
|
isrlyK:
iClkW dw
GoVw |
pRkwSk:
aufwn pblIkySnz, mwnsw |
lyKk:
drSn imqvw |
|
|
| hr BwSw dy swihq ivc 'glp swihq' smwj dy
vDyry nyVy huMdw hY[ khwxI sMgRih 'iClkW dw GoVw' ricq drSn imqvw, swDwrn
mnu`K dI izMdgI dw sMjIv inrUpx hY[ lyKk ny glp swihq dy mwiDAm rwhIN mwnvI mwniskqw
iviBMn rMgW ivc icqirAw hY[... hor >> |
|
isrlyK:
j`tW dw ieqhws |
pRkwSk:
lok gIq pRkwSn, cMfIgVH |
lyKk:
huiSAwr isMG dulyh |
pMny: 175 |
|

j`tW dw ieqhws AwpxI iksm dI pihlI ikqwb hY ijs ivc nw
isrP j`tW dw purwqn ieqhws hI icqirAw igAw hY sgoN iek sO iek goqW dy vyrvy vI idqy gey
hn[ lyKk sRI huiSAwr isMG dulyh Anuswr j`t aup jwqIAw dw ieqhws hI Bwrq dw AslI ieqhws hY[ |
|
|
BT-sODA P^JABI KEVTA XA: PZITM ES^g Kw[Bh P^JABI SAEHTK JGT EVC
EeK JAEiWA-PEHCAEiWA Na Hw. UOSNQ KHAiI DI EVdA Th[ WAPiA SAEHTK SfR WAR^EbWA WTQ EFR
KHAiI DQ NAL HI NAL WALhCNA, khJ, S^PADNA, SAEHYTK POSTKa DQ MOYk-B^da WTQ P^JABI DQ NAMI
SAEHTKARa NAL Ee^lRVIUoz WAED DQ KARJa UOTQ VI PoRI LGN, eIMANDARI WTQ ENRPYkTA NAL HYt
WzMAEeWA Hw. "zBT-sODA P^JABI KEVTA: EeK WALhCNATMK WEdWwN" UOSDI P^JVI[ POSTK
Hw. |
|
|
rwijMdr ibml aunHW lokW ivcoN hY ijnhW nUM cMgw swihq pwTkW qk
phuMcwaux dI Kbq hY Aqy auh Gr PUk ky vI qmwSw dyKx leI iqAwr rihMdy hn[ kuJ mhIny aus dI
kuknus pRkwSn ny pMj ikqwbW dw pihlw sY~t pRkwSq kIqw sI ijs ivc pMjwb dy cMgy khwxIkwrW
dIAW coxvIAW khwxIAW dy nwl nwl bhuq hI vDIAw ivdySI swihq vI Swml sI [hux aus ny
pwiksqwnI pMjwbI Aqy aurdU swihq dIAW pMj ikqwbW dw nvW sY~t mwrkIt ivc ilAWdw hY[ |
|
|
sRI hrikSn isMG surjIq dI SKsIAq nUM kuJ hzwr SbdW jW kuJ sYNkVy
pMinAW ivc smyt skxw koeI sOKw kMm nhIN hY jdoN ik ieh pqw hovy ik aunHW dy jIvn dIAW keI
prqW AYsIAW hn ijnHW bwry aunHW kdy vI Awpxy mUMhoN koeI vI g`l nhIN khI[ Asl ivc qW Awm
tkswlI kimaUinstW vWg hI Kbry sRI surjIq kol vI ies g`l leI smW nw hovy ik auh AwpxI
svY-jIvnI ilK ky kimaUinst lihr dy Bwrq ivc augmx, augsx, ivgsx, iqlkx Aqy iPr inGrx qk dI
gwQw AwpxI klm nwl ilK ky C`f jwx-aus klm nwl ijs nwl auh jy inq nhIN qW hPqy ivc do lyK
zrUr hI Awpxy pwrtI dy pricAW leI ilKdy hn[ pr purwxI poc dy kimaUinst ies kMm nUM byloVw
krwr idMdy hn ikauNik aunHW dy ivcwr Anuswr aunHW kol krn leI hor keI swrQk kMm pey hn[ |
|
 |
(c)1999-2003, 5abi.com
|
|